VPN jẹ́ ọ̀kan nínú àwọn ohun-èlò ìpamọ́ aṣirí tó gbajúmọ̀ jùlọ ní ayé — ṣùgbọ́n ṣé wọ́n báà lẹ̀ ní tòótọ́? Ìdáhùn dálé bí o ti gbé, bí o ti ń lò wọ́n, àti ohun tí ìjọba rẹ ń ronú nípa ìpamọ́ aṣirí ayélujára. Ìtọ́ni yìí ní àkọsílẹ̀ gbogbo orílẹ̀-èdè àti agbègbè níbi tí bíbí tó báà lẹ̀ ti VPN kò ti gún ojú, pẹ̀lú àkọsílẹ̀ aṣojú àwọn orílẹ̀-èdè níbi tí VPN ti báà lẹ̀ pátápátá.
Àwọn orílẹ̀-èdè níbi tí VPN ti wà ní ìdènà tàbí aláìbáà lẹ̀
Ní àwọn orílẹ̀-èdè wọ̀nyí, lílo VPN gẹ́gẹ́ bí ọmọ ìlú lásán jẹ́ aláìbáà lẹ̀ tààrà. Lílo VPN lè yọrí sí àwọn ìjìyà, ẹ̀wọ̀n tàbí àwọn méjèèjì.
- 🇰🇵 Korea Àríwá — Ìwọlé ayélujára fúnra rẹ̀ ní ìfìmọ́ gan-an fún àwọn olùgbàlà kékeré kan. VPN jẹ́ aláìbáà lẹ̀ pátápátá. Àwọn ọmọ ìlú lásán wọlé sí intranet tí ìjọba ń ṣàkóso (Kwangmyong) nìkan.
- 🇹🇲 Turkmenistan — VPN jẹ́ aláìbáà lẹ̀. Ìjọba ń ṣàyẹ̀wò gbogbo ìjìẹ́ ayélujára nípasẹ̀ ISP kan tí ìjọba ní (Turkmentelecom) ó sì ń dí àwọn ìlànà VPN ní agbára. Àwọn ọmọ ìlú tí wọ́n mú nígbà tí wọ́n ń lo VPN máa ń fọwọ́ pàdé pẹ̀lú àwọn ìjìyà.
- 🇮🇶 Iraq — Tí ní ìdènà gidigidi, ṣùgbọ́n kò sí ìdènà ní ti òfin. Igbimọ̀ Ìbáṣepọ̀ àti Ìtàjì Iraq ti pa àṣẹ fún àwọn ISP láti dí àwọn alólúfẹ́ VPN ti olùgbé, èyí tí wọ́n gbà ní ìbẹ̀rẹ̀ ní àkókò ipolongo dídí ìjìẹ́ ISIS, ó sì ti wà ní ti gidi láti ìgbà náà. Ìtẹ̀sí ń wáyé nípasẹ̀ dídí àwọn alólúfẹ́, kì í ṣe nípa lílọ àwọn olùlò sí ẹjọ́. Pípadánù ayélujára nígbà ìfihàn ìbínú máa ń wọ́pọ̀."
Àwọn orílẹ̀-èdè níbi tí VPN ti ní ìfìmọ́
Ní àwọn orílẹ̀-èdè wọ̀nyí, VPN kò jẹ́ aláìbáà lẹ̀ tààrà, ṣùgbọ́n ìlò wọn ní ìjọba lóókankan. Ní gbogbogbòò, àwọn VPN tí ìjọba ti fọwọ́sí nìkan ni a gbà láàyè, àwọn alólúfẹ́ VPN tí kò ní ìfọwọ́sí wà ní ìdènà, tàbí lílo VPN fún àwọn ìdí kan máa ń mú àwọn ìjìyà wá.
- 🇨🇳 China — Àwọn VPN tí ìjọba ti fọwọ́sí (tó ní iyọ̀nda MIIT) nìkan ni ó báà lẹ̀. Ògiri Aṣekúpa Ńlá ń tẹ̀ síwájú láti rí àti dí àwọn ìlànà VPN ti olùgbé. Àwọn ìjìyà ènìyàn kọ̀ọ̀kan tí wọ́n ti ṣàkọsílẹ̀ ṣẹlẹ̀ ní ìfilọ́lẹ̀ orílẹ̀-èdè 2023 (Àwọn ọrọ Shanghai, Chongqing) — àwọn ìjìyà sábà jẹ́ 500-15,500 RMB. Àwọn VPN ti àtàrọ́ tí wọ́n fọwọ́sí (fún àwọn àtàrọ́ ìwọ̀-òrùn tí ń ṣiṣẹ́ ní China) ṣì wà ní báà lẹ̀.
- 🇷🇺 Russia — Láti 2017, àwọn alólúfẹ́ VPN gbọ́dọ̀ forúkọ pẹ̀lú àwọn aláṣẹ kí wọ́n sì pa àwọn àkọsílẹ̀ dúdú ìfìfúnpa ìjọba mọ́. Àwọn VPN tí kò bá ohun-bá-mu ni Roskomnadzor ń dí. Lílò ti ara ẹni kò jẹ́ aláìbáà lẹ̀ tààrà, ṣùgbọ́n àwọn alólúfẹ́ ń fọwọ́ pàdé pẹ̀lú àwọn ìjìyà tó wúwo.
- 🇮🇷 Iran — Àwọn VPN tí ìjọba ti fún ní iyọ̀nda nìkan ni ó báà lẹ̀. Lẹ́yìn àwọn ìfihàn ìbínú September 2022 (Mahsa Amini), ìgbàmu VPN dìde sí àwọn olùlò ayélujára 60-80% lójú díẹ̀; ní àfiyèsí, ìjọba ti mú dídí àwọn ìlànà VPN ti ìwọ̀-òrùn lágbára. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ará Iran ṣì ń lo àwọn VPN tí kò ní ìfọwọ́sí.
- 🇧🇾 Belarus — VPN àti Tor ti wà ní ìdènà láti 2015. Ìjọba ń dí àwọn iṣẹ́ VPN ní agbára, ó sì ti ṣe ìjìyà àwọn ènìyàn tí wọ́n mú ní lílò wọn.
- 🇴🇲 Oman — Lílò VPN ti ara ẹni jẹ́ aláìbáà lẹ̀ láì sí iyọ̀nda ìjọba. Lílo VPN láti dé àwọn iṣẹ́ VoIP tí wọ́n ti dí (bíi àwọn ìpe WhatsApp tàbí Skype) lè yọrí sí àwọn ìjìyà tó tó $1,300.
- 🇹🇷 Turkey — Lílò VPN ti ara ẹni báà lẹ̀ — kò sí ìjìyà ọ̀daràn pàtó fún lílo VPN. Síbẹ̀, ÀWỌN ALÓLÚFẸ́ ti wà ní ìdènà gidigidi: ìjọba máa ń pàṣẹ fún àwọn ISP nígbà gbogbo láti dí àwọn iṣẹ́ VPN ti olùgbé àti Tor, pàápàá ní àkókò àìjọba ìṣèlú.
- 🇦🇪 UAE — VPN báà lẹ̀ fún ìlò àtàrọ́ àti ìlò ti ara ẹni tó báà lẹ̀. Síbẹ̀, lílo VPN láti ṣe ọ̀daràn tàbí dé àwọn iṣẹ́ VoIP tí ó dí lè yọrí sí àwọn ìjìyà $136,000-$545,000 àti ẹ̀wọ̀n.
- 🇪🇬 Egypt — VPN kò jẹ́ aláìbáà lẹ̀ ní gbangba, ṣùgbọ́n ìjọba ń dí àwọn alólúfẹ́ VPN àti iṣẹ́ VoIP lọ́pọ̀lọpọ̀. Òfin 2018 fún àwọn aláṣẹ ní àyè láti dí àwọn ojú ìwé wéèbù tí ó halẹ̀ ààbò orílẹ̀-èdè.
- 🇺🇬 Uganda — VPN báà lẹ̀, ṣùgbọ́n ìjọba ti dí wọn ní àkókò ìbò àti ìfihàn ìbínú ìṣèlú. Owó-orí ìbáraẹnisọ̀rọ̀ òṣèlú ti mú àwọn mílíọ̀nù ènìyàn láti gba VPN.
- 🇹🇿 Tanzania — VPN báà lẹ̀ ṣùgbọ́n wọ́n ní ìjọba. Ìjọba ti gba àwọn òfin ọ̀daràn olú-cyber tó gidigidi ó sì ń béèrè kí àwọn olúkọwé orúkọ kún.
- 🇲🇲 Myanmar — Láti ìfọmọmu ológun 2021, junta ti dí VPN. Ìjọba ológun ń dí àwọn iṣẹ́ VPN ní agbára, ó sì ti mu àwọn ènìyàn fún lílo VPN.
Àwọn orílẹ̀-èdè pẹ̀lú bíbí tó báà lẹ̀ aláìṣàdánilójú tàbí ti agbegbe àwọ̀ àlùkùmọ́
Ní àwọn orílẹ̀-èdè wọ̀nyí, VPN kò sí ní ìdènà ní gbangba, ṣùgbọ́n wọ́n wà ní agbegbe àwọ̀ àlùkùmọ́ òfin nítorí ìfìfúnpa ayélujára tó wúwo, àwọn òfin tí kò jẹ́ kedere tàbí ìtẹ̀sí tí kò bá ìbámu mu. Lílo VPN lè má ṣe lọ sí ẹjọ́, ṣùgbọ́n ó lè fa àkíyèsí tí a kò fẹ́.
- 🇵🇰 Pakistan — Báà lẹ̀ fún àwọn àtàrọ́ pẹ̀lú forúkọ kún PTA. Ní ìparí 2024, Àṣẹ Telecommunication Pakistan fẹ̀ ìbéèrè yìí láti gba àwọn olùlò ẹ̀nikọ̀ọ̀kan — lílò VPN ti ara ẹni tí kò forúkọ kún ti gbé láti "agbegbe àwọ̀ àlùkùmọ́" sí "ìdènà ní imọ́-ẹ̀rọ́".
- 🇨🇺 Cuba — VPN kò jẹ́ aláìbáà lẹ̀ ní gbangba, ṣùgbọ́n ìwọlé ayélujára fúnra rẹ̀ jẹ́ ìṣàkóso gidigidi ó sì wúwo.
- 🇸🇾 Syria — Kò sí ìdènà VPN ní gbangba, ṣùgbọ́n ìjọba ń ṣe ìfìfúnpa ayélujára gidigidi ó sì ń ṣàyẹ̀wò iṣẹ́ ayélujára.
- 🇻🇪 Venezuela — VPN kò jẹ́ aláìbáà lẹ̀, ṣùgbọ́n ìjọba ti pa àṣẹ fún àwọn ISP láti dí ìjìẹ́ VPN àti Tor ní àkókò ìfihàn ìbínú ìṣèlú.
- 🇪🇹 Ethiopia — VPN báà lẹ̀, ṣùgbọ́n ìjọba ń ṣàkóso ISP kan ṣoṣo (Ethio Telecom) ó sì ti pa ayélujára pátápátá ní àkókò ìfihàn ìbínú.
- 🇺🇿 Uzbekistan — VPN kò sí ní ìdènà ní gbangba, ṣùgbọ́n ìjọba ń dí àwọn ojú ìwé wéèbù VPN ó sì ń ní ìfìmọ́ ìwọlé sí àwọn ìlànà VPN.
- 🇹🇯 Tajikistan — Ìfìfúnpa ayélujára tó wúwo, àwọn òfin tí kò jẹ́ kedere ní àyíká lílo VPN.
- 🇻🇳 Vietnam — VPN ní ìlò gan-an; ipò òfin kò jẹ́ kedere ní imọ́-ẹ̀rọ́, pẹ̀lú ìdènà ìjọba láti àkókò sí àkókò.
- 🇧🇭 Bahrain, 🇶🇦 Qatar, 🇸🇦 Saudi Arabia, 🇯🇴 Jordan, 🇱🇾 Libya, 🇪🇷 Eritrea, 🇸🇩 Sudan, 🇸🇸 South Sudan, 🇬🇶 Equatorial Guinea, 🇱🇦 Laos, 🇰🇭 Cambodia — Àwọn ọnà oríṣiríṣi ìfìfúnpa ayélujára + bíbí tó báà lẹ̀ VPN tí kò jẹ́ kedere. Lílò ti ara ẹni kò sábà lọ sí ẹjọ́, ṣùgbọ́n lílò tí ó ní ìbúrúkurú ní ti ìṣèlú ní ewu.
Àwọn orílẹ̀-èdè níbi tí VPN ti báà lẹ̀ pátápátá
Ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ ti ayé, VPN ní báà lẹ̀ pátápátá láì sí àwọn ìfìmọ́ fún ìlò ti ara ẹni tàbí àtàrọ́. Àkọsílẹ̀ aṣojú — bí orílẹ̀-èdè rẹ kò bá wà nínú ipín kankan lókè, VPN ó fẹ́rẹ̀ jẹ́ dájúdájú báà lẹ̀ síbi yẹn.
🇺🇸 United States · 🇬🇧 United Kingdom · 🇪🇺 European Union (gbogbo orílẹ̀-èdè ọmọ ẹgbẹ́ 27) · 🇨🇦 Canada · 🇦🇺 Australia · 🇯🇵 Japan · 🇰🇷 South Korea · 🇮🇳 India · 🇧🇷 Brazil · 🇲🇽 Mexico · 🇳🇿 New Zealand · 🇨🇭 Switzerland · 🇳🇴 Norway · 🇮🇸 Iceland · 🇸🇬 Singapore · 🇮🇱 Israel · 🇿🇦 South Africa · 🇦🇷 Argentina · 🇨🇴 Colombia · 🇨🇱 Chile · 🇹🇼 Taiwan · 🇭🇰 Hong Kong · 🇹🇭 Thailand · 🇲🇾 Malaysia · 🇮🇩 Indonesia · 🇵🇭 Philippines · 🇳🇬 Nigeria · 🇰🇪 Kenya · 🇬🇭 Ghana
Kódà ní àwọn orílẹ̀-èdè tó báà lẹ̀, àwọn lílò VPN wọ̀nyí ṣì jẹ́ aláìbáà lẹ̀
Lílo VPN kò fún ìdábò kankan láti àwọn òfin tó wà. Àwọn wọ̀nyí ṣì jẹ́ aláìbáà lẹ̀ láìka pé wọ́n ń lo VPN tàbí kò ní:
- 🚫 Ìfọ́gọ̀dí tàbí àwọn ìkọlu cyber — Lílo VPN láti fi ìdánimọ̀ rẹ pamọ́ nígbà tó ń ṣe àwọn ìkọlu cyber, gba ìwọlé tí kò ní iyọ̀nda sí àwọn ìṣe, tàbí pín malware jẹ́ ọ̀daràn tó gidigidi ní gbogbo agbegbe àṣẹ.
- 🚫 Àjèjì ẹ̀tọ́ kọwé — Gbígba tàbí pípín àkóónú tó ní ẹ̀tọ́ kọwé (àwọn fíìmù, orin, sọfútiwérì) láì sí iyọ̀nda jẹ́ aláìbáà lẹ̀ láìka pé o ń lo VPN tàbí o kò lò.
- 🚫 Àjèjì àti jíjí ìdánimọ̀ — Àwọn ìjìyà ọ̀daràn tó gidigidi. VPN kò fún ìdábò — ìtẹ̀sí òfin lè rí àti pé wọ́n ti rí àwọn àkọsílẹ̀ alólúfẹ́ VPN nípasẹ̀ àwọn iṣẹ́ òfin.
- 🚫 Rírà àwọn ọjà aláìbáà lẹ̀ — Rírà àwọn oògùn aláìbáà lẹ̀, ohun ìjà, tàbí àwọn ọjà ẹrú mìíràn nípasẹ̀ àwọn ọjà àyélujára dúdú jẹ́ aláìbáà lẹ̀ láìka pé o ń lo VPN tàbí o kò lò.
- ⚠️ Ìṣẹ̀rọ̀ àwọn àdéhùn iṣẹ́ — Kì í ṣe pé aláìbáà lẹ̀, ṣùgbọ́n lílo VPN láti yí àwọn ìfìmọ́ geo lórí àwọn iṣẹ́ ìtanjáde takò ToS. Àwọn iṣẹ́ bíi Netflix máa ń kéde àti dí àwọn ìṣopọ̀ VPN ní agbára. Ìwọ kò ní lọ sí ẹ̀wọ̀n, ṣùgbọ́n àkọsílẹ̀ rẹ lè dúró.